| عليرضا غنچي |بالاخره بيست و پنجمين نمايشگاه بين‌المللي كتاب تهران نيز به لطف خدا با كمترين قضا و بلا سپري شد. پس از 25 دوره تجربه برگزاري و در حالي كه ربع قرن از فعاليت فرهنگي تحت لواي اين رويداد بين‌المللي مي‌گذرد و برگزاركنندگان برآن بودند كه 25 ساله شدن اين نمايشگاه را به‌طور ويژه گرامي بدارند‏، با اوضاعي كه اين رويداد طي 10 روز داشت بايد بسيار شكرگزاري كنيم كه به غضب الهي دچار نشديم. در واقع با مختصاتي كه براي اين نمايشگاه تدارك ديده بودند به قدري بندگان خدا اذيت شدند و بابت هر موردي عذاب‌ها كشيدند كه حتما خداوند لطف فرمود و عيب‌پوشي كرد و گرنه نزول بلاياي الهي بعيد به نظر نمي‌رسيد.

 

بر اين اساس به برخي از موارد آزار‌دهنده كه گمان نمي‌كنيم از ديد برگزار‌كنندگان دور مانده باشد، اما به هر دليل وجود داشت و تا پايان برپايي اين نمايشگاه نيز برطرف نشد، و اغلب كساني را كه به اين آوردگاه سري زدند آزار داد براي آگاهي ساير مسئولان و متوليان امور ذكر مي‌شود:

 

1- اين سرمايه عظيم كتابخوان و كتاب‌دوست قدر دانسته نشد؛ در واقع اگر چه مسئولان پياپي بر افزايش آمار بازديدكنندگان از نمايشگاه و از حضور ميليون‌ها علاقه‌مند به كتاب خبر مي‌دادند اما هرگز اعلام نشد از اين تجمع بزرگ چه نتايج پژوهشي و آسيب شناسانه دريافت و استنتاج شد؛ تا براي برنامه‌ريزي‌هاي بعدي مربوط به كتاب و نمايشگاه بين‌المللي آن به كارگرفته شود.

 

2- اين‌جا نمايشگاه نيست. برخلاف آن چه برپاكنندگان مدعي هستند، اين آوردگاه نمي‌تواند نمايشگاه باشد و صرفا فروشگاهي بزرگ، براي فروش همه نوع كتاب، با تخفيف اغلب 20 درصدي بود و برنامه‌هاي آن به گونه‌اي تنظيم شده بود كه برخلاف بسياري از نمايشگاه‌ها، با معيار چنين عنواني مغايرت داشت و به عنوان نمونه امكان بررسي آثار و گپ و گفت با ناشران يا پديدآورندگان و به‌طور كلي دست يافتن به شمايي يك ساله از كتاب و كتابخواني وجود نداشت يا اگر علاقه‌مندي مصر به اين كار مي‌شد، در ازدحام بسيار جمعيت و صف‌هاي طولاني پرداخت پول و ... حتي امكان ديدن كتب به ندرت و سخت نصيب مي‌شد؛ مگر آن‌كه از نمايشگاه جدا شده و در معدود نشست‌هايي كه در برخي ساعات در بخش جنبي نمايشگاه داير كرده بودند شركت مي‌كرد كه در اين صورت نيز از بازديد بخش زيادي از نمايشگاه باز مي‌ماند.

 

3- پس از فضاي آكنده از نمادهاي فضاهاي فروشگاهي، حتي براي اين مورد نيز به قدري كمبود فضا بود كه اغلب به دليل تراكم بسيار بازديدكنندگان قيد آن را هم مي‌زدند و به ناچار دست خالي نمايشگاه بين‌المللي كتاب را، كه در اين وسعت تنها يك مورد بيش‌تر وجود ندارد، ترك كرده و بابت زمان چندين ساعته‌اي كه از دست دادند افسوس نصيب‌شان مي‌شد.

 

4- رسانه‌ها در اين مثلا نمايشگاه به طرز عجيبي مهجور شده بودند. در اين ميان به رسانه‌هاي شنيداري كه بيش از ديگر رسانه‌ها و در وسعتي جالب توجه نمايشگاه را پوشش مي‌دادند، ظلم مضاعفي شده بود، به‌طوري كه در دورافتاده‌ترين نقطه مصلي و با مصالحي بي‌كيفيت و بدون ايمني، سوله‌هايي ساخته و در وضعي بسيار سخيف مستقر كرده بودند.در دورافتاده بودن محل استقرار اين رسانه‌ها همين بس كه در جوار محل تلنبار كردن زباله‌هاي مصلي قرار داشتند و علاوه بر گرماي شديد، بوي بسيار نامطبوع زباله‌ها نيز اهالي اين رسانه‌ها را بسيار آزار مي‌داد.

 

5- همچنون سال‌هاي گذشته تهويه مصلي به نحوي نبود كه جوابگوي هزاران هزار فرد در حال حركت باشد. فشردگي فضا و در پي آن تراكم بازديدكنندگان و نبود تهويه مناسب وضع تنفس را براي برخي حضار، به‌ويژه سالمندان و كودكان بسيار سخت كرده بود.

 

6- كساني كه به ناچار با وسايل نقليه شخصي به اين مكان آمدند، به دليل دور بودن محل پاركينگ در نظر گرفته شده و نامناسب بودن آن، گويي ناچار بودند دگربار سفر كنند و در اين ميان، خانواده‌هايي كه به همراه فرزندان نوجوان‌شان به نمايشگاه آمده بودند بيش از ديگران دچار نابساماني شدند. به‌ويژه كه در مكان در نظر گرفته شده ماموري وجود نداشت و به‌طور كلي فاقد هرگونه امكان يك پاركينگ بود.

 

بر اساس آنچه ذكر شد وقتي به برخي شعارهاي مسئولان، در زمينه تاثير نمايشگاه بين‌المللي كتاب در تشويق مردم به كتاب و كتابخواني، توجه شود، به نظر مي‌رسد آن چنان كه مي‌گويند نيست و در موارد متعددي باعث گريختن عده‌اي از اين موضوع شده و مي‌شود؛ مگر آن‌كه در فضاي نامناسب ايجاد شده تجديد نظر شود و با كنارگذاردن برخي لجاجت‌ها و بخل ورزي‌هاي سياسي، و تكميل امكانات موجود در تهران، همچون باغ كتابي كه شهرداري تهران راه‌اندازي كرده، رفاه و رضايت مردم را مدنظر قراردهند تا آن گاه به وظيفه شان كه ايجاد علاقه به كتاب و مطالعه است، عمل كرده باشند.

 

< قبلی		بعدی >