| مرضیه محمدی |باز هم روايت آلودگي هواي تهران خبر ساز شد. انگار قرار نيست اين مشكل از شهرهاي بزرگ به‌ويژه شهر تهران بيرون رود. با این تفاوت که آلودگی این بار نه به دلیل گاز منو اکسید کربن که به دلیل ریز گردهایی است که از مرزهای غربی و جنوبی کشور وارد شده اند.بارندگي‌هاي چند روز اخير هم كارساز نبوده است و به گفته كارشناسان افزايش غلظت آلاينده‌ها و گرد و غبار به مرز هشدار رسيده است. ماجراي مبارزه با آلودگي هواي تهران امروز به يك سرگرمي تبديل شده است.

 

با توجه به اين‌كه تهران سال‌هاي سال است كه با آلودگي هوا روبه‌روست اما در اين سال‌ها اجراي طرح‌هاي مختلف و عجيب و غريب هم نتوانست در كاهش اين آلودگي اثرگذار باشد. روز به روز مي‌گذرد و باز هم تشديد مرگبار آلودگي هوا در پايتخت و برخي ديگر از شهرهاي ايران به مرز هشدار مي‌رسد. دست به دعا مي‌شويم تا مگر باراني ببارد و اين‌باران بهاري باشد كه هوايي تازه كند. گويا ديگر نبايد به مسئول و كارشناسي اميدوار بود و تنها اين سوال باقي مي‌ماند كه تا به كي بايد با مشكل آلودگي هواي تهران دست و پنجه نرم كرد يا به نظاره نشست تا وزش باد و بارش باراني در كار باشد تا مردم را نويد دمي تازه دهد.

 

يوسف رشيدي، مديرعامل شركت كنترل كيفيت هواي تهران مي‌گويد: غلظت آلاينده ذرات معلق كمتر از 2/5 ميكرون هم‌اكنون با 150 PSI و غلظت آلاينده ذرات معلق كمتر از 10 ميكرون با 115 PSI در شرايط هشدار قرار گرفته است. تشديد آلودگي هوا با شدت يافتن ذرات معلق ناشي از هجوم گرد و غبار عربي در حالي است كه معاون عمراني استاندار تهران از احتمال تعطيلي بخشي از مدارس و ساير فعاليت‌هاي عمراني و صنعتي در تهران خبر داده است.

 

منشأ ريزگردها كشورعراق است

عضو هيئت علمي دانشكده ژئوفيزيك دانشگاه تهران در رابطه با منشأ ريزگردها به «ملت ما» مي‌گويد: منشأ ريزگرد‌هايي كه اخيرا وارد تهران و نواحي مركزي كشور شده است كشور عراق است اين ريزگردها به سمت داخل ايران حركت كرده و از سمت منجيل به سواحل شمالي كشور نفوذ مي‌يابد فرهادي مي‌افزايد:

 

در سيستم هوايي تراف كه اكنون در آن قرار داريم كه حالت كم فشاري هوا را به دنبال دارد باعث مي‌شود هوا از سمت زمين به هوا مكيده شود و به بالا رود. اين كارشناس هواشناسي مي‌افزايد: اين توفان كه از نواحي مركزي وارد كشور شده است، باعث شده هوا به سمت بالا صعود كند و از رشته كوه‌هاي البرز و زاگرس وارد فلات مركزي شود. او با بيان اين‌كه آنچه در شهر به شكل غبار ديده مي‌شود ابر نيست مي‌گويد: اين غبار ريزگردهايي هستند كه جلوي تابش نور خورشيد را گرفته است و بازتاب نور خورشيد از ريزگردها است.

سال‌هاي قبل اين نوع آلودگي را نداشتيم

فراهاني با اشاره به اين‌كه اين حالت معمولا در فصل بهار ايجاد مي‌شود معتقد است: سال‌هاي قبل ما با اين پديده كمتر مواجه بوده‌ايم و حداقل اين حالات جوي را در نواحي مرزي مشاهده مي‌كرديم اما امروز به دليل صعود ذرات به بالا در نواحي مركزي و شمالي كشور هم با اين پديده مواجه شده اين استاد دانشگاه راه‌حل از بين رفتن اين ذرات و غبار موجود را تنها بارش باران دانسته و مي‌گويد: بارش باران باعث مي‌شود اين ذرات نشست پيدا كند اما با ثابت ماندن وضع موجود به احتمال قوي اين وضع تا چند روز آينده ادامه خواهد يافت.

 

ادامه روند آلودگي فاجعه‌آميز است

بهروز دهزاد كارشناس محيط زيست در حوزه اكولوژي در رابطه با تبعات ادامه آلودگي در شهرها از جمله تهران به «ملت ما» مي‌گويد: ادامه اين روند در طولاني مدت فاجعه‌آميز است به‌طوريكه اكنون اين فاجعه را با افزايش مراجعان به بيمارستان‌ها درباره مشكلات تنفسي و ريوي شاهد هستيم. او مي‌افزايد:

 

اين روزها با افزايش ميزان گرد و غبار در تهران روبه‌رو هستيم كه تداوم آن تاثير زيادي بر بخش كشاورزي دارد. اين ذرات در هنگام شب كه رفت و آمد به حداقل ممكن مي‌رسد فرصت كافي براي نشست پيدا مي‌كنند و روز بعد با حركت افراد و ماشين‌ها بلند مي‌شوند. دهزاد ادامه مي‌دهد: بخشي از اين گرد و غبار از طريق آب به سفره‌هاي آب زيرزميني وارد شده و از آن طريق وارد چرخه كشاورزي مي‌شوند، در نسوج گياهان نفوذ يافته و به شكل غير مستقيم مجددا آسيب‌هايي به بدن انسان مي‌رسانند.

 

اين كارشناس محيط زيست با اشاره به اين‌كه گرد و غبار فضاي سبز را از بين مي‌برد و پهنه‌هاي آبي را خشك مي‌كند معتقد است: منشأ اين گرد و غبارها بيابان‌ها هستند. انسان نقش زيادي در بيابان زايي دارد در حقيقت 90درصد اين گرد و غبار‌زاده فعاليت‌هاي انساني است كه از روي ناآگاهي به زندگي خود آسيب مي‌رساند. او در ادامه مي‌افزايد:

 

كشورهاي زيادي با اين مشكل مواجه هستند كه با درنظر گرفتن راهكارهاي اصولي توانستند براين مشكل فائق آيند از جمله اين شهرهای لس آنجلس، لندن و شيكاگو كه خيلي بيش‌تر از ما در شرايط بحراني آلودگي قرار داشته‌اند اما با درايت توانستند اين آلودگي‌ها را در مرز هشدار مهار كنند. در نظر گرفتن كارشناسان خبره و كاردان در كشور خودمان به ميزان چشمگيري مي‌تواند اين آلودگي‌ها را كنترل كند.

 

كارشناسان به رسالت خود پايبند نيستند

دهزاد با انتقاد از عملكرد افرادي كه با عنوان كارشناس در مهار آلودگي‌ها فعاليت مي‌كنند مي‌گويد: در كشور ما كارشناس نه به حرفه خود اعتقاد دارد و نه به رسالتي كه بايد به آن پايبند باشد. گاهي اظهارنظرهايي از اين افراد شنيده مي‌شود كه اجرايي شدن آن فاجعه‌آور است. دهزاد در ادامه اظهار دارد: 40 سال است كه ما با آلودگي هواي تهران مواجه هستيم و در اين مدت ميلياردها تومان براي كنترل آن هزينه شده است همچنين افراد با اسامي مختلف وارد اين حوزه شده‌اند اما روز به روز با افزايش آلودگي روبه‌رو هستيم.

 

او با اشاره به اين‌كه هيچ‌كس به پيگيري عامل اصلي آلودگي‌ها نپرداخته است معتقد است: در هواي تهران صدها ذره وجود دارد كه تنها 40 نوع آن شناسايي شده است و بقيه اين ذرات ناشناخته مانده است اين كارشناس محيط زيست مي‌گويد: از آنجا كه آلودگي در شهرهاي مختلف متفاوت است بنابراين شناسايي عامل اصلي آلودگي در رفع آلاينده‌ها اهميت زيادي دارد.

 

عوامل طبيعي در طبيعت از منشأ‌هاي اوليه و ابتدايي آلودگي محسوب مي‌شوند مانند خروج گازهاي آتش‌فشاني، خاكسترها، دودها، سوزاندن چوب توسط انسان، آتش سوزي جنگلها و مراتع وعوامل غير طبيعي مانند دود كارخانه‌ها و اتومبيل‌ها كه اين عوامل رفته رفته باعت بروز مشكلات عديده براي ساير جانوران در طبيعت كه اعم از گونه‌هاي گياهي و جانوران مي‌شود كه در كل منجر به نابودي اكوسيستم و انقراض آنها خواهد شدو باعث بروز بيماري‌ها در انسان و اثر آن بر سلامت زيان بار است.

 

علت اصلي آلودگي، گازهاي ازت

اين كارشناس محيط زيست عامل اصلي آلودگي هواي تهران را و جود گازهاي ازت دانسته و مي‌گويد: گازهاي ازت ناشي از سوزاندن سوخت‌هاي فسيلي به‌ويژه سوخت گاز است او مي‌افزايد: كافي است صبح زود يك روزگرم از خيابان‌هاي پر رفت و آمد عبور كنيم روي ماشين‌هايي كه در كنار خيابان پارك شده‌اند از ذرات و گردهاي خاكستري چسبناك پوشانده شده‌اند كه اين تركيبات به‌شدت سرطان زا هستند در حالي كه هيچ‌گاه به اين موضوع اشاره‌اي نشده است.

 

دهزاد معتقد است: تهران امروزه به يكي از مناطق بحراني آلودگي هوا تبديل شده است كه در صورت عدم مقابله با اين امر و عدم ارايه راهكارهاي عملي در مقابله با اين امر رفته رفته باعث از بين رفتن اين شهر مي‌شود و اين شهر را در وضع بحراني قرار مي‌دهد بنابراين با عنايت به اين مسئله توجه به نوع عملكرد مردم در جامعه، برگزاري جلسات ويژه قبل از شروع آلودگي هوا، كنترل آلاينده‌ها و جايگزيني سوخت مناسب از جمله راه‌هايي است كه توسط كارشناسان و مسئولان بايد مورد توجه قرار بگيرد.

 

او در پايان مي‌گويد: نبود كارشناسان با تخصص كافي در حوزه برنامه‌ريزي‌هاي محيط زيستي يكي از عواملي است كه تاكنون نتوانسته‌ايم با مشكل آلودگي به نحو صحيح برخورد كنيم.

 

 

 

< قبلی		بعدی >