فضايي ناامن، سليقهاي و بيثبات در تئاتر
| فرهنگ و هنر |
در پي معرفي قادرآشنا به عنوان مدير جديد اداره كل هنرهاي نمايشي، تعدادي از هنرمندان تئاتر دغدغهها و مسائل خود را درباره اين هنر بهويژه با در نظر گرفتن شرايط تئاتر در يكي دو سال گذشته مطرح كردند. بهزاد فراهاني به عنوان هنرمندي با سابقه با اشاره به وضع تئاتر ابراز عقيده كرد: با توجه به اينكه در شرايط فعلي مديريت تئاتر به صورت انتصابي معرفي ميشود، هر مديري ناچار است اوامر مقام بالاتر خود را بپذيرد، بنابراين يا بايد مديريت تئاتر استقلال پيدا كند و سازمان تئاتر كشور تاسيس شود و مديريت به صورت انتخابي معرفي شود ونه انتصابي.
اما بهروز غريبپور در همين زمينه متذكر شد: همه جامعه تئاتري مشكلات اين حوزه را ميدانند و اميدواريم يكي از اولويتهاي كاري مدير جديد حل مشكلات تكراري تئاتر باشد. وي ادامه داد: كمبودهاي خانواده تئاتر بارها و بارها توسط اداره كل هنرهاي نمايشي، شناسايي و اعلام شده است و تقريبا هيچ مديري نيست كه اين مشكلات را نداند چرا كه همه اين مشكلات بررسيهاي كارشناسانه شده و همگان از آن با خبر هستند اما مهم حل اين مشكلات است.
كارگردان اپراي عروسكي«مولوي» با اشاره به مشكل كمبود بودجه عدم پرداخت بهموقع، كمبود سالن و... به عنوان مشكلات هميشگي تئاتر ايران يادآور شد: خانواده تئاتر بارها اين مشكلات را گفته و حتي مسئولان رده بالا آنها را تاييد كردهاند و از آنجا كه آقاي قادر آشنا به عنوان مديركل ارشاد البرز پيش از اين در اين حوزه فعال بوده اين مشكلات را به خوبي ميدانند. غريبپور همچنان اظهار اميدواري كرد: مدير جديد اداره كل هنرهاي نمايشي يكي از اولويتهاي كارياش را حل مشكلات قديمي تئاتر بداند.
وي تصريح كرد: اين مسائل به بيماري مزمن تئاتر تبديل شده است كه اصلا خوشايند نيست و طبيعي است در آينده هم مشكلات جديدي داشته باشيم اما در وهله اول بايد مشكلات قبلي را حل كنيم. كارگردان اپراهاي عروسكي«عاشورا»، «مكبث»، «رستم و سهراب» و «مولوي» خواستار نگاه مثبت هنرمندان و مديران تئاتر به يكديگر شد و تاكيد كرد: نگاه مثبت موجب ميشود مشكلات تئاتر بهتر حل شود در غير اين صورت بدبيني دو جانبه به خانواده تئاتر لطمه بسياري خواهد زد.
كوروش نريماني به عنوان هنرمندي از نسل ميانه به ايسنا گفت: در شرايط فعلي نميتوانم از مدير اداره كل هنرهاي نمايشي توقعي داشته باشم، زيرا توقعي كه براي تئاتر دارم از حد مديريت اداره كل هنرهاي نمايشي بالاتر است و حتي از سطح وزارتخانه هم بالاتر است. اين نمايشنامهنويس و كارگردان با اشاره به شرايط دشوار تئاتر در يكي دو سال گذشته يادآور شد:
در دو سال گذشته كاملا ثابت شد مسئولان ما علاقهاي ندارند براي تئاتربه عنوان يك هنر سرمايهگذاري كنند، آنها حتي حاضر نشدند براي ساختمانهاي تئاتري سرمايهگذاري كنند بلكه در پي شكل خاصي از تئاتر هستند و همان را ميخواهند. نريماني با بيان اينكه درخواستهاي هنرمندان تئاتر از مديران اين رشته همواره تكرار شده است، اضافه كرد: متاسفانه مشكلات متعددي داريم كه فقط به تغيير مديريتها بر نميگردد، بلكه مسئله اصلي ما به رسميت شناخته شدن تئاتر است.
نويسنده و كارگردان نمايشهايي همچون«والس مردهشوران»، «شبهاي آوينيون» و «دنكاميلو» با اشاره به اهميت تئاتر در جوامع پيشرفته متذكر شد: دولتها بايد به دنبال تئاتر باشند، نه اينكه اين ماجرا برعكس باشد بلكه يك دولت اگر شايستگي داشته باشد بايد در پي تئاتر باشد.
وي ابراز عقيده كرد: در طول يكي دو سال اخير فضاي لجوجانهاي در تئاتر ايجاد شده است. گويي عدهاي بهشدت با تئاتر و با هنرمندان خوبش مقابله ميكنند و متاسفم كه چنين فضايي شكل گرفته است و بيشتر از آن از اين متاسف هستم كه در اين رويكرد بخشي از هنرمندان هم با مديريت دولتي تئاتر همراه شدهاند كه همه اينها به ضرر تئاتر تمام و باعث شد بخشي از هنرمندان امكان فعاليت پيدا نكنند.
در ادامه رضا گوران، كارگرداني از نسل جوانتر خواستار دخيل كردن هنرمندان تئاتر در تصميمگيريها شد. او با بيان اينكه به صورت شخصي هيچ خواستهاي از مدير اداره كل هنرهاي نمايشي ندارم خاطرنشان كرد: آنچه ما ميخواهيم جزو حقوق طبيعي ما است و خواستن حقوق طبيعي خواستهاي به شمار نميرود.
نايبرئيس و سخنگوي هيئتمديره كانون كارگردانان خانه تئاتر در عين حال خواستار مشاركت صنوف تئاتري در تصميمگيريها شد و توضيح داد: آنچه توقع دارم اين است كه در اتاق مدير مركز هنرهاي نمايشي براي گفتوگو با صنوف باز باشد و همواره صنف هنرمندان در تصميماتي كه مربوط به آنها است دخيل باشند.
گوران خاطرنشان كرد: نبايد تصميماتي گرفته و به هنرمندان تحميل شود بلكه بايد نظرات هنرمندان را درباره آنچه مربوط به آنها است، دخالت بدهيم. كارگردان نمايشهاي«ابرهاي پشت حنجره» و«يرما» تاكيد كرد: ما هنرمنديم و به دنبال رياست يا مديريت نيستيم. وظيفه ما توليد اثر هنري خوب، تاثيرگذار و جاودانه است تا بتوانيم تا سالهاي بعد، از كارمان دفاع كنيم.
گوران با تاكيد بر اينكه هنرمندان تئاتر به خوبي به شرايط جامعه آگاهاند متذكر شد: هنرمندان بيش از هر كسي به اعتقادات مردم، اصول اخلاقي و قوانين اجتماعي آگاهاند و بيش از هر كس ديگري درباره كيفيت كارشان حساساند. بنابراين هنرمند در مقايسه با مدير يك قدم جلوتر است چرا كه هنرمند نفس به نفس و تن به تن با مخاطب درگير است.
وي با اشاره به برخي تصميمگيريهاي گنگ و مبهم در تئاتر يادآور شد: در شرايط فعلي مدام با آييننامههاي متعددي روبهرو ميشويم حتي فرصتي براي هماهنگي نيست. چه رسد به اينكه بتوانيم اين آييننامهها را بررسي كنيم و ببینيم به كارمان ميآيد يا نه؟رضا گوران اضافه كرد: ما نميگوييم تمام حرفهاي ما درست است اما متاسفانه در شرايط فعلي فرصتي براي اقناع كردن يكديگر وجود ندارد و حتي هر زمان تصميمات اشتباهي گرفته ميشود، نميتوانيم مديران را قانع كنيم كه تصميمشان اشتباه است و اصولا گويي كسي نميخواهد چنين مطالبي بشنود.
نايبرئيس هيئتمديره كانون كارگردانان خانه تئاتر با تاكيد بر اينكه دعوايي ميان كارگردانان و مديران وجود ندارد به ايسنا گفت: هر دوي ما اهداف مشتركي داريم، هر دو خواهان پوياتر شدن تئاتر هستيم. بنابراين اگر امكان گفتوگو وجود داشته باشد هيچ مشكلي پيش نميآيد و بسياري از ابهامات برطرف خواهد شد.
كارگردان نمايش«داستان يك پلكان» با اشاره به حساسيت هنرمندان در توليد آثار هنري با ارزش اضافه كرد: ما بيش از مديران براي پويا شدن تئاتر راسخيم. هر يك از ما با چند مدير كار كردهايم و همواره راهمان را ادامه دادهايم بنابراين ما به دنبال چيزي غير از توليد درست تئاتري كه به تماشاگر احترام بگذارد نيستيم و از اين جهت نه تنها با مديران هدف مشتركي داريم بلكه بيش از آنها بر اين موضوع اصرار ميورزيم.
رضا گوران با بيان اينكه كانون كارگردانان خانه تئاتر به عنوان انجمني صنفي همواره آمادگي گفتوگو با مديران را دارد، براي برگزاري جلسهاي مشترك با قادر آشنا مدير جديد اداره كل هنرهاي نمايشي اعلام آمادگي كرد و گفت: حتما اين موضوع را از طريق نامه رسمي هم پيگيري ميكنيم اما از همين جا اعلام ميكنيم كه دوست داريم جلسهاي مشترك با ايشان برگزار كنيم و بر اساس صحبتهاي مثبتي كه درباره ايشان شنيدهايم اميدواريم آقاي آشنا پاسخگوي درخواست كانون كارگردانان باشند تا فضاي گفتوگو شكل بگيرد.
مهرداد كوروشنيا هم با ديدگاههايي مشابه ديگر همكارانش، سياستگذاري در امر نظارت و ارزشيابي، فعالسازي سالنهاي متروكه و مشاركت گرفتن از هنرمندان تئاتر در تصميمگيريها را مهمترين خواسته جامعه تئاتري برشمرد. به اعتقاد اين نمايشنامهنويس و كارگردان تئاتر، نخستين مسئله اي كه اهميت دارد سياستگذاري درست درباره مسئله نظارت و ارزشيابي است به گونهاي كه تكليف اهالي تئاتر مشخص شود.
وي خواستار معين شدن معيارهاي نظارت و ارزشيابي بر آثار هنري شد و توضيح داد: در حال حاضر يكي از بزرگترين سردرگميهاي تئاتريها نداشتن معيارهاي حوزه نظارت است، بهويژه در اين چند ساله شاهد اعمال سليقههاي شخصي بودهايم به گونهاي كه يك هنرمند ميتواند متني را اجرا كند كه پنج هنرمند ديگر از اجراي آن بازماندهاند.
كوروشنيا در ادامه با اشاره به محدود بودن سالنهاي تئاتر خواستار فعال شدن سالنهاي غير فعال شد.
| < قبلی | بعدی > |
|---|








