خاكشير يا Sisymbrium irio گياهي است از تيره شب‌بويان است. اين گياه يك يا دوسال عمر مي‌كند و ارتفاع ساقه‌اش تا يك متر مي‌رسد. پايين گياه كرك‌دار و بالاي آن بدون كرك است. تخم اين گياه كه همان خاكشير است ريز و كمي دراز و معمولا به دو رنگ وجود دارد يكي از آنها قرمز كه داراي طعم كمي تلخ است و ديگري قرمز تيره است.استفاده از دانه‌هاي خاكشير از زمان‌هاي گذشته مرسوم بوده و آن را به صورت خيس كرده استفاده مي‌كنند و نوشيدن خاكشير براي رفع تب‌ بسيار موثر است.

يكي از بهترين كاربردهاي اين گياه، به خاصيت ضدعفوني‌كننده‌يي آن مربوط مي‌شود و براي ناراحتي‌هاي روده مثل اسهال مفيد است. خاكشير التهاب كليه را برطرف مي‌كند. براي از بين بردن كهير و التهابات پوستي از خاكشير استفاده مي‌شود.تعدادي از اسيد چرب مانند اسيد لينوئيك، اسيد لينولنيك، اسيد اولئيك، اسيد پالمتيك و اسيد استئاريك در خاكشير موجود است. اين گياه التيام‌دهنده زخم و جراحات و ادرارآور است. از ديگر خواص خاكشير مي‌توان به درمان سرخك و مخملك اشاره كرد.

اين گياه نيز براي رفع گرفتگي صدا مفيد بوده و از گل‌ها و برگ‌هاي اين گياه مي‌توان براي رفع بيماري ناشي از كمبود ويتامين C استفاده كرد. همچنين گفته مي‌شود براي برطرف كردن جوش‌هاي صورت كه به علت خوردن چربي و شيريني زياد ايجاد مي‌شود بايد جوشانده يك قاشق ترنجبين را با ۲ قاشق غذاخوري خاكشير مخلوط كرده و هر روز صبح قبل از صبحانه بمدت ۲ هفته ميل شود تا جوش‌ها از بين بروند.